A. PHẦN MỞ ĐẦU:

I. Một số vấn đề quan trọng trong đổi mới phương pháp dạy học bộ môn Hoá học:

            1/ Đổi mới hoạt động dạy của giáo viên qua phương pháp truyền thụ, không “rót" kiến thức vào HS theo phương pháp cổ truyền, mà giáo viên phải chủ đạo điều khiển để HS hoạt động nhằm đạt mục tiêu ở bài dạy.

            2/ Đổi mới hoạt động học tập của HS, các em không thể tiếp nhận tri thức Hoá học một cách thụ động mà chủ yếu là hoạt động tự học, tự nghiên cứu khám phá, tìm tòi tích cực để phát hiện giải quyết các vấn đề bằng nhiều hình thức khác nhau như: thảo luận, thí nghiệm thực hành, giải bài tập, phán đoán, suy luận...

            Để thực hiện việc đổi mới phương pháp dạy học Hoá học tích cực thì yếu tố cơ bản giúp cho HS tích cực hoạt động tường trình, suy luận nghiên cứu..., khắc sâu kiến thức của bài học là quá trình thực hiện “Hệ thống các câu hỏi kiểm tra đánh giá”

II. Ý nghĩa của việc sử dụng hệ thống câu hỏi kiểm tra đánh giá trong việc đổi mới nội dung, phương pháp:

-Tầm quan trọng của việc sử dụng hệ thống câu hỏi KT – ĐG  dạy học không phải bàn cãi vì có hệ thống câu hỏi lô-gích sẽ giúp cho hoạt động của gv và hs tích cực hơn, giúp học sinh nhớ kiến thức lâu và sâu hơn.

-Trả lời các câu hỏi KTĐG giúp HS mạnh dạn trình bày và bảo vệ ý kiến, quan điểm cá nhân, tích cực thảo luận. Biết tự đánh giá và đánh giá các ý kiến quan điểm, các sản phẩm hoạt động học tập của bản thân và bạn bè

Với ý nghĩa trên, việc sử dụng hệ thống câuh ỏi KTĐG trong giảng dạy bộ môn Hoá, nhóm chuyên môn chúng tôi đã thực hiện cơ bản, đảm bảo được yêu cầu của nội dung “không đọc chép trong dạy học”.

B. NỘI DUNG:

I. Một số hình thức kiểm tra đánh giá trong dạy học:

1/ Dạy học vấn đáp đàm thoại:

-Mục đích của phương pháp là tăng cường hình thức hỏi đáp, đàm thoại giữa gv và hs, rèn cho HS bản lĩnh tự tin, khả năng diễn đạt 1 vấn đề trước tập thể.

-Đòi hỏi GV phải xây dựng hệ thống câu hỏi phù hợp với yêu cầu bài học, sát đối tượng, xác định được vai trò chức năng của từng câu hỏi, mục đích hỏi, các yếu tố kết nối các câu hỏi, thứ tự hỏi

-GV cũng cần dự kiến các phương án trả lời của HS để chủ động thay đổi hình thức, cách thức, mức độ hỏi... Có 3 mức độ vấn đáp: vấn đáp tái hiện, vấn đáp giải thích minh hoạ và vấn đáp tìm tòi

2/ Dạy và học hợp tác trong nhóm nhỏ:

-Trong hoạt động nhóm, tư duy tích cực của HS phải được phát huy và rèn luyện năng lực hợp tác giữa các thành viên trong nhóm.

-Đòi hỏi GV phải xây dựng 1 số dạng câu hỏi trắc nghiệm khách quan: câu hỏi nhiều lựa chọn, câu hỏi đúng sai, câu hỏi điền khuyết, câu hỏi ghép đôi.

II. Hiệu quả của việc kiểm tra đánh giá trong dạy học

1/ Phát huy tính tích cực của HS:

-Trong quá trình dạy học, để HS lĩnh hội hết kiến thức mà GV truyền đạt thì đòi hỏi HS phải làm việc tích cực, trao đổi suy nghĩ làm việc các nhân hoặc hoạt động thảo luận nhóm để tìm ra kết quả.

Ví dụ: Trong tiết ôn tập hoá 8, phần hoá trị, giáo viên đặt câu hỏi cho HS suy nghĩ làm việc cá nhân để trả lời. Nhưng khi lập CTHH của 1 chất thì học sinh hoạt động nhóm để đưa ra cách tính.

Trong tiết Hoá 9 “Mối quan hệ giữa các hợp chất vô cơ” phần chuyển đổi   chất  từ: kim loại → Oxit → muối → bazơ → Oxit

GV cho HS hoạt động cá nhân, đưa ra phương án đúng và tự viết phương trình.

2/ Phân hoá đối tượng học sinh :

- Trong quá trình dạy học chúng tôi luôn quan tâm đến việc phân hoá đối tượng học sinh bởi lẽ cùng một lớp nhưng học sinh không đồng đều: khoảng 30%: khá giỏi, 50% :TB và 20%: yếu ,kém. Hơn nữa việc yêu cầu kiểm tra cũng phải đảm bảo các điều kiện trên, do đó khi kiểm tra đánh giá, chúng tôi cũng đưa ra câu hỏi dành cho từng đối tượng

- Ví dụ: Tiết luyện tập Hoá 9: Phần kiến thức cần nhớ: qua sự chuyển đổi từ kim loại thành các hợp chất vô cơ và ngược lại, GV chỉ chọn vài chuỗi biến hoá để HS thực hiện theo từng đối tượng.

- HS yếu , GV có thể hỏi:

+ Từ kim loại → bazơ ta cho tác dụng với chất nào?

+ Từ kim loại → oxit bazơ ta cho tác dụng với chất nào?

- HS trung bình:

+ Từ bazơ → muối : ta cho tác dụng với những chất nào?

+ Muối tác dụng với axit: tạo ra những chất nào?

+ Muối tác dụng với bazơ với muối tạo ra những chất nào ?

+ Những phản ứng trên thuộc loại phản ứng gì?có điều kiện phản ứng không?

- HS khá giỏi, GV yêu cầu viết phương trình hoá học để hoàn thành chuỗi biến hoá

* Ở lớp 8:

-Đối với HS yếu kém, GV đặt câu hỏi nhẹ nhàng vừa sức để gây hứng thú cho các em trong tiết học như:

+ Đơn chất là gì? hợp chất là gì? Cho ví dụ

-          HS trung bình , GV đạt câu hỏi với nội dung cao hơn:

+ nêu công thức dạng chung của đơn chất, kim loại, phi kim, của hợp chất?

- HS khá giỏi, đặt câu hopỉ mang tính chất tổng hợp như:

+ Dựa vào sự phân bố phân tử khi chất ở trạng thái khác nhau, hãy giải thích vì sao? :

1. Nước lỏng tự chảy loang ra trên khay đựng
2. Một 1ml nước lỏng khi cxhuyển sang thể hơi lại chiếm một thể tích khoảng 1300ml ( ở nhiệt độ thường )

C. KẾT THÚC:

            Tóm lại việc sử dụng hệ thống câu hỏi KTĐG trong dạy học là 1 yêu cầu phải có trong mỗi tiết dạy môn hoá học. Có sử dụng hệ thống câu hỏi KTĐG mới phát huy hết năng lực tư duy của HS, giúp các em lĩnh hội kiến thức đầy đủ, khắc sâu, nhớ lâu kiến thức bài học.

Tam Kỳ, ngày 31  tháng 10 năm  2012

                             Cô Phạm Thị Ánh Tuyết